Đất đỏ bazan Tây Nguyên nghe “màu mỡ” — với cà phê. Với móng nhà, bazan là một họ đất, không phải một sức chịu. Có chỗ phong hóa dày, có chỗ đá nông, có chỗ lún không đều khi mưa. Đơn giá móng/m² trên mạng không thay khảo sát.
Bazan khác đất yếu đồng bằng
Đồng bằng hay móng cọc vì sét, mực nước. Cao nguyên bazan nhiều khi móng đơn, móng băng đủ — nếu khảo sát đúng. Cũng có nhà đội móng vì gặp đá, vì dốc, vì nước chảy tập trung mùa mưa. “Đất đỏ thì móng rẻ” là câu sai.
Việc làm trước khi đào
Đo cao độ lô, hướng thoát nước mưa, nhà hàng xóm. Hố khảo sát hoặc ít nhất đào thử. Bản vẽ móng theo địa chất, không copy nhà bên. Nghiệm thu hố móng: đáy sạch, không đọng bùn mưa Kon Tum, kích thước đúng — rồi mới buộc thép.
Mùa mưa đào móng
Tháng mưa Tây Nguyên: hố ngập, thành sạt, bê tông yếu nếu đổ khi đọng nước. Nhật ký phải ghi ngày mưa, không đổ cho kịp tiến độ. Minh Thư nghiệm thu móng như mốc thanh toán — không lấp khi chưa ký.
Xây nhà trên đất bazan Kon Tum, Đắk Hà, rẫy lân cận: khảo sát tại chỗ. Chi tiết nghiệm thu móng trên trang thi công trọn gói. Đừng đào trước khi có phép và bản vẽ móng.